Temat konferencji:

Kultura i Tożsamość

Obchody 100-lecia odrodzenia Polski skłaniają do pogłębionego namysłu nad tym, co pozwoliło nam przetrwać najtrudniejsze momenty naszej historii zachowując własną tożsamość i duchową niepodległość pomimo różnych działań najpierw zaborców, a potem okupantów, które zmierzały do ich wykorzenienia. Tym czymś była nasza kultura. Dobitnie dał temu wyraz Jan Paweł II stawiając w Gnieźnie, podczas swojej pierwszej pielgrzymki do Polski, na poły retoryczne pytanie „Czym jest kultura? (…) Kultura jest wyrazem człowieka. Jest potwierdzeniem człowieczeństwa. Człowiek ją tworzy – i człowiek przez nią tworzy siebie. Tworzy siebie wewnętrznym wysiłkiem ducha: myśli, woli, serca. I równocześnie człowiek tworzy kulturę we wspólnocie z innymi ludźmi. Kultura jest wyrazem międzyludzkiej komunikacji, współmyślenia i współdziałania ludzi. Powstaje ona w służbie wspólnego dobra – i staje się podstawowym dobrem ludzkich wspólnot.

Kultura jest przede wszystkim dobrem wspólnym narodu. Kultura polska jest dobrem, na którym opiera się życie duchowe Polaków. Ona wyodrębnia nas jako naród. Ona stanowi o nas przez cały ciąg dziejów, stanowi bardziej niż siła materialna, bardziej nawet niż granice polityczne. Wiadomo, że naród polski przeszedł przez ciężką próbę utraty niepodległości, która trwała z górą sto lat – a mimo to pośród tej próby pozostał sobą. Pozostał duchowo niepodległy, ponieważ miał swoją kulturę.”

Organizatorzy konferencji „Kultura i Tożsamość” zamierzają poddać analizie eksperckiej obie te wzajemnie się przenikające i inspirujące rzeczywistości kształtujące myślenie i działanie polskiego społeczeństwa, zarówno w ich ujęciu historycznym, na przestrzeni ostatnich 100 lat, jak i z dzisiejszego punktu widzenia, wraz z perspektywicznym spojrzeniem w przyszłość, tak w wymiarze krajowym jak i europejskim.

Podejmowana w ten sposób refleksja nad naszą kulturą i tożsamością, a także kształtowaną przez nie polskością, stanowi również inspirację do podjęcia debaty na temat kulturowej podmiotowości polskiego społeczeństwa oraz jej współczesnych postaci, a także nad istotą i współczesnym kształtem tego wymiaru dobra wspólnego, który one wspólnie współtworzą.